Άγγελος Νικολάου
Ενοποιημένη ανάπτυξη μεγάλων και σύνθετων χρήσεων, στις κοινότητες Μαθηκολώνης και Φασούλας, στη Λεμεσό προγραμματίζει η εταιρεία Valeriano Ltd, συμφερόντων του επιχειρηματία Γιάννη Μισιρλή, ιδρυτή και διευθυντή της Imperio. Η Μελέτη Εκτίμησης Επιπτώσεων στο Περιβάλλον από την κατασκευή και λειτουργία του έργου έχει τεθεί σε δημόσια διαβούλευση από την Περιβαλλοντική Αρχή μέχρι τις 10 Ιανουαρίου 2025.
Στον προτεινόμενο χωροταξικό σχεδιασμό περιλαμβάνονται στρατηγικές χρήσεις όπως εγκαταστάσεις φιλοξενίας ηλικιωμένων, πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης (δημοτικό σχολείο), νηπιαγωγείο και δευτεροβάθμια εκπαίδευση (γυμνάσιο/λύκειο). Οι υπόλοιπες προτεινόμενες χρήσεις αφορούν Τριτοβάθμια Σχολή Εκπαίδευσης Νοσοκόμων, εγκαταστάσεις διαμονής ιατρικού προσωπικού, κέντρο Αποκατάστασης, ιατρικές εγκαταστάσεις/ ιατρεία και οικιστικές αναπτύξεις. Περιλαμβάνονται ακόμα έργα περιβάλλοντος (δημόσιο πάρκο, μεγάλους ανοικτούς χώρους πρασίνου και εκτεταμένες δενδροφυτεύσεις), καθώς και συμπληρωματικές χρήσεις όπως συγκροτήματα κατοικιών, κατάστημα καθημερινής εξυπηρέτησης (μίνι μάρκετ), εστιατόριο/ καφετέρια, χώροι ευεξίας (γυμναστήριο/ spa) κ.α..
Η έκταση γης που καλύπτει ο χωροταξικός σχεδιασμός του έργου ανέρχεται στα 314.253 τ.μ. και η συνολική έκταση που θα καταλαμβάνουν οι επιμέρους χρήσεις ανέρχονται σε 98.980 τ.μ. (εξαιρουμένου του χώρου πρασίνου, των συμπληρωματικών χρήσεων όπως γυμναστήρια, γήπεδα, μίνι μάρκετ κ.α. και του χώρου όπου θα παραχωρηθεί για κοινοτικό εξοπλισμό).Σύμφωνα με τον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό το προτεινόμενο έργο θα εκτελεσθεί σε δύο φάσεις και η ολοκλήρωση του αναμένεται σε 10 χρόνια από την έναρξη των κατασκευαστικών εργασιών. Κατά την πρώτη φάση, αναμένεται να κατασκευαστούν τα ακόλουθα:
● Τα 5 κτήρια που θα στεγάζουν τις Εγκαταστάσεις Φιλοξενίας Ηλικιωμένων● Το κτήριο που θα στεγάζονται οι Ιατρικές Εγκαταστάσεις/Ιατρεία, τα 2.500 τ.μ. των Εγκαταστάσεων Διαμονής ιατρικού και τα 4.864 τ.μ. των Εγκαταστάσεων Φιλοξενίας Ηλικιωμένων
● Το κτήριο που θα στεγάζεται ο κοινοτικός εξοπλισμός
● Το σχολείο
● Οι οικιστικές αναπτύξεις.Κατά την δεύτερη φάση, αναμένεται να κατασκευαστούν:
● Το κτήριο που θα στεγάζεται η Τριτοβάθμια Σχολή Εκπαίδευσης Νοσοκόμων
● Τα υπόλοιπα 10.000 τ.μ. των Εγκαταστάσεων Διαμονής ιατρικού προσωπικού και το Κέντρο Αποκατάστασης
● Οι οικιστικές αναπτύξεις
● Οι επαύλεις.
Σύμφωνα με τους μελετητές, ο σχεδιασμός του έργου έχει ως στόχο την απασχόληση των κατοίκων της γύρω περιοχής, γεγονός που θα συμβάλει σημαντικά στη μείωση των μετακινήσεων από και προς τον χώρο εργασίας. Το σχολείο, οι εγκαταστάσεις διαμονής ιατρικού προσωπικού και η σχολή εκπαίδευσης νοσοκόμων θα ελαχιστοποιήσει την ανάγκη για μετακινήσεις από και προς το αστικό κέντρο της επαρχίας Λεμεσού.
Επιπλέον, η προτεινόμενη ενιαία ανάπτυξη θα περιλαμβάνει ποικίλες κοινές χρήσεις όπως γυμναστήριο, εστιατόριο, μίνι μάρκετ και συνεπώς οι χρήστες της ανάπτυξης δεν θα μεταβαίνουν τόσο συχνά προς την Λεμεσό.
Σύμφωνα με πληροφορίες από τον αρχιτέκτονα του έργου, που αναφέρονται στην Μελέτη Εκτίμησης Επιπτώσεων στο Περιβάλλον (ΜΕΕΠ), στα πλαίσια της προετοιμασίας της Μελέτης Εκτίμησης Κυκλοφοριακών Επιπτώσεων (ΜΕΚΕ), η προτεινόμενη ανάπτυξη θα συμπεριλαμβάνει, με την ολοκλήρωση της πλήρης κατασκευής του, 1.057 χώρους στάθμευσης, εκ των οποίων 20 θα διαμορφωθούν για χρήση από ΑμεΑ και 118 για επισκέπτες.
Στη Μελέτη αυτή προτείνονται κάποια μέτρα όπως Ειδικά Σχέδια Μετακίνησης και Σχέδια Διαχείρισης της Στάθμευσης της ανάπτυξης. Συγκεκριμένα, όπως προτείνεται στο σενάριο το οποίο λαμβάνει υπόψη κίνητρα και μέτρα που αποσκοπούν σε αυξημένη χρήση βιώσιμης κινητικότητας καθώς και την ύπαρξη του σεναρίου ευαισθησίας όπως ζητήθηκε από το Τμήμα Δημοσίων Έργων (ΤΔΕ) για παρόμοιες αναπτύξεις και περιλαμβάνει 70% των σχολικών μετακινήσεων με λεωφορεία. Έτσι, η ζήτηση για στάθμευση ικανοποιείται από τις διαθέσιμες θέσεις και επομένως, δεν θα υπάρχει πρόβλημα σε έκτακτες περιόδους αιχμής ή πρόβλημα υπερχείλισης της στάθμευσης στους δρόμους της περιοχής.
Στη ΜΕΕΠ σημειώνεται ότι η λειτουργία του προτεινόμενου έργου αναμένεται ότι θα επιφέρει πολλά και σύνθετα κοινωνικο-οικονομικά και αναπτυξιακά οφέλη στην περιοχή. Οι επιδιωκόμενες στρατηγικές χρήσεις υγείας και εκπαίδευσης αφορούν τους πλέον βασικούς και ουσιώδεις τομείς προς όφελος της κοινωνίας και των πολιτών και καθένας από αυτούς αναμένεται ότι θα επιφέρει οφέλη (μεμονωμένα ή/και συνδυαστικά) στην Επαρχία της Λεμεσού (αστική/ περιαστική περιοχής και περιφέρεια). Πιο συγκεκριμένα, από τη λειτουργία του έργου αναμένεται ότι θα ενισχυθούν/διευρυνθούν οι παροχές υγείας και οι ευκαιρίες εκπαίδευσης προς όφελος μιας ευρύτερης αναβάθμισης του επιπέδου των σχετικών υπηρεσιών/ εξυπηρετήσεων.
Τόνωση της περιοχής και οικονομικά οφέλη
Η συμπερίληψη οικιστικών αναπτύξεων και συμπληρωματικών επιχειρηματικών και άλλων δραστηριοτήτων (π.χ. εμπόριο, αναψυχή, άθληση κ.λπ.) στο χώρο της ανάπτυξης θα ενισχύσουν περαιτέρω τη λειτουργική σημασία των κύριων χρήσεων και θα τονώσουν την περιοχή μέσα από τη δημιουργία μιας «ζωντανής» κοινότητας καθόλη τη διάρκεια της ημέρας και της εβδομάδας.
Περαιτέρω, στη μελέτη σημειώνεται ότι από αυτό τον νέο πόλο ιατρικής και εκπαιδευτικής δραστηριότητας αναμένεται ότι θα επέλθουν και οικονομικά οφέλη, καθώς η λειτουργία των νέων χρήσεων προϋποθέτει την προσφορά θέσεων εργασίας σε ειδικά καταρτισμένο προσωπικό (γιατρούς, νοσηλευτές και παραϊατρικό προσωπικό, εκπαιδευτικούς, ακαδημαϊκούς, επιχειρηματίες κ.α.). Αυτή η θετική επίπτωση είναι σημαντική ως προς την απασχόληση εξειδικευμένου και υψηλά καταρτισμένου ανθρώπινου δυναμικού και τη δημιουργία νέων προοπτικών απασχόλησης. Θέσεις εργασίας θα δημιουργηθούν και για τη συντήρηση των εγκαταστάσεων (κλειστών, υπαίθριων, τοπιοτεχνημένων κ.α.) του Έργου.
Επηρεασμός του αναπτυξιακού χαρακτήρα της περιοχής
Το έργο αποτελεί την πρώτη ενοποιημένη, οργανωμένη και μεγάλης κλίμακας ανάπτυξη που δύναται να χωροθετηθεί στη συγκεκριμένη περιοχή που βρίσκεται εκτός ορίου ανάπτυξης και όπου επιτρέπεται υπό προϋποθέσεις αλλά και ενθαρρύνεται με πολεοδομικά κίνητρα η υλοποίηση τέτοιου τύπου αναπτύξεων. Παρά την πολεοδομική σημαντικότητα της περιοχής ως ενός μελλοντικά δυναμικού αποθέματος γης προς ανάπτυξη, εντούτοις λόγω της σχετικής μεγάλης της απόστασης από τους πλησιέστερους οικισμούς και τις ανεπτυγμένες περιοχές της πόλης και τα προάστια της Λεμεσού, η Περιοχή Μελέτης παρουσιάζει τάση εγκατάλειψης και υποβάθμισης που έχει εκδηλωθεί με την παράνομη απόθεση στερεών αποβλήτων. Αυτό αναπόφευκτα συμβάλλει αφενός στην υποβάθμιση του χώρου και αφετέρου στη μείωση της ελκυστικότητας της περιοχής.
Στο πλαίσιο αυτών των διαπιστώσεων κρίνεται ότι η λειτουργία του προτεινόμενου έργου και η δόμηση με υψηλής ποιότητας αναπτύξεις θα αναστρέψουν την τάση εγκατάλειψης και υποβάθμισης που παρατηρείται σήμερα και θα αποδώσουν ένα δυναμικό χαρακτήρα στην περιοχή. Στα πολύ θετικά είναι ότι μέσω των διάφορων και ποικίλων χρήσεων που περιλαμβάνει το έργο, δημιουργούνται ιδανικές συνθήκες ώστε να υπάρχει ζωντάνια καθόλη τη διάρκεια της ημέρας και όλες τις ημέρες της εβδομάδας σε ένα ασφαλές και ευχάριστο περιβάλλον διαμονής/ απασχόλησης/ εκπαίδευσης κ.λπ.. Ταυτόχρονα, η δυναμική και η λειτουργική σημαντικότητα του έργου αναμένεται ότι μπορεί να ενθαρρύνει το επενδυτικό ενδιαφέρον για υλοποίηση παρεμφερών αναπτύξεων.
Με την πολεοδομική ανάπτυξη και οργάνωση των βασικών υποδομών της περιοχής αναμένεται ότι θα επέλθουν διάφορα αναπτυξιακά οφέλη, όπως η ενίσχυση της επιχειρηματικής δραστηριότητας, η δημιουργία θέσεων εργασίας, η αναβάθμιση της ποιότητας του δομημένου περιβάλλοντος, της αισθητικής του χώρου και του τοπίου γενικότερα, καθώς και η βελτίωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων της περιοχής. Ειδικότερα δε, η δημιουργία μιας νέας κρίσιμης «μάζας» αναπτύξεων, επιχειρήσεων και απασχολουμένων μπορεί να αυξήσει ουσιωδώς τη ζήτηση για εξυπηρέτηση από νέες διαδρομές λεωφορείων, προς ικανοποίηση των σύγχρονων αρχών κυκλοφοριακής πολιτικής και ειδικότερα του ΣΒΑΚ Λεμεσού.
