Θεανώ Θειοπούλου
Ποιοι είναι οι λόγοι που αυξάνονται οι τιμές ακινήτων όχι μόνο στην Κύπρο αλλά και στην Ευρώπη, τι μέτρα λαμβάνονται για ένα γεγονός έχει αποκτήσει πολιτική σημασία; «Την τελευταία δεκαετία, οι τιμές των κατοικιών στην ΕΕ αυξήθηκαν κατά μέσο όρο περίπου 10% ταχύτερα από τα εισοδήματα, μειώνοντας την προσιτή τιμή. Ενώ υπάρχουν μεγάλες διαφορές μεταξύ των χωρών, το ζήτημα της προσιτής τιμής έχει αποκτήσει πολιτική έλξη σε όλα τα κράτη μέλη και στην ΕΕ συνολικά. Η ανάγκη διασφάλισης της πρόσβασης σε προσιτή στέγαση έχει οικονομική και κοινωνική σημασία και έχει σημασία τόσο για τους πολιτικούς όσο και για τους ψηφοφόρους σε ολόκληρη την Ένωση» αναφέρει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην ανάλυση «Housing in the European Union: Market Developments, Underlying Drivers, and Policies».
Ενώ υπάρχουν, σημειώνεται, «βασικές διαφορές μεταξύ των κρατών μελών, η συνολική τάση είναι κοινή για τα περισσότερα, γεγονός που καθιστά το ζήτημα με κάποιες κοινές ρίζες. Η κατανόηση των παραγόντων που επηρεάζουν τις τιμές είναι σημαντική για τον προσδιορισμό της σωστής πολιτικής απάντησης. Οι τιμές των κατοικιών καθορίζονται από την αλληλεπίδραση παραγόντων ζήτησης και προσφοράς και κρύβεται πίσω από τις πρόσφατες αλλαγές είναι σημαντική για τον προσδιορισμό της κατάλληλης πολιτικής απάντηση».
Η αύξηση της ζήτησης για κατοικίες οδηγεί στην αύξηση των τιμών των κατοικιών, ενώ η αύξηση της προσφοράς τις μειώνει. Η κατανόηση των παραγόντων που επηρεάζουν την κατάσταση είναι σημαντική, αναφέρει η Κομισιόν και πώς πρέπει να αντιμετωπιστούν. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς πολλές από τις πολιτικές που θεσπίζονται σε όλες τις χώρες της ΕΕ φαίνονται εκ πρώτης όψεως να υποστηρίζουν την προσιτή τιμή, αλλά τελικά την υπονομεύουν.
Στην έκθεση αναφέρεται ότι «ο περιορισμός της προσφοράς βρίσκεται στη ρίζα της υψηλής αύξησης των τιμών κατοικιών συνολικά. Την τελευταία δεκαετία, η προσφορά νέων κατοικιών δεν έχει καταφέρει να συμβαδίσει με τη ζήτηση και η κατασκευή νέων κατοικιών βρίσκεται σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα. Αυτό σημαίνει ότι καθώς η ζήτηση αυξάνεται με την αύξηση του εισοδήματος, μεταφράζεται σε υψηλότερες τιμές και όχι σε αυξημένη προσφορά.
Η μειωμένη προσφορά επηρεάζεται από το κανονιστικό περιβάλλον. Ενώ ορισμένοι από αυτούς τους κανονισμούς ισχύουν σε επίπεδο Ένωσης, πολλοί είναι εθνικοί. Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα κράτη μέλη προσθέτουν στους κανονισμούς της ΕΕ ή οι τοπικές κυβερνήσεις προσθέτουν τοπικές διατάξεις. Το αποτέλεσμα είναι μια εφαρμογή που μπορεί να υπονομεύσει τους παγκόσμιους στόχους για την παροχή στέγασης και τη βελτίωση της προσιτότητας».
Η αύξηση της ζήτησης για κατοικίες οδηγεί στην αύξηση των τιμών των κατοικιών, ενώ η αύξηση της προσφοράς τις μειώνει. Η κατανόηση των παραγόντων που επηρεάζουν την κατάσταση είναι σημαντική, αναφέρει η Κομισιόν και πώς πρέπει να αντιμετωπιστούν. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς πολλές από τις πολιτικές που θεσπίζονται σε όλες τις χώρες της ΕΕ φαίνονται εκ πρώτης όψεως να υποστηρίζουν την προσιτή τιμή, αλλά τελικά την υπονομεύουν.
Στην έκθεση αναφέρεται ότι «ο περιορισμός της προσφοράς βρίσκεται στη ρίζα της υψηλής αύξησης των τιμών κατοικιών συνολικά. Την τελευταία δεκαετία, η προσφορά νέων κατοικιών δεν έχει καταφέρει να συμβαδίσει με τη ζήτηση και η κατασκευή νέων κατοικιών βρίσκεται σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα. Αυτό σημαίνει ότι καθώς η ζήτηση αυξάνεται με την αύξηση του εισοδήματος, μεταφράζεται σε υψηλότερες τιμές και όχι σε αυξημένη προσφορά. Η μειωμένη προσφορά επηρεάζεται από το κανονιστικό περιβάλλον. Ενώ ορισμένοι από αυτούς τους κανονισμούς ισχύουν σε επίπεδο Ένωσης, πολλοί είναι εθνικοί. Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα κράτη μέλη προσθέτουν στους κανονισμούς της ΕΕ ή οι τοπικές κυβερνήσεις προσθέτουν τοπικές διατάξεις. Το αποτέλεσμα είναι μια εφαρμογή που μπορεί να υπονομεύσει τους παγκόσμιους στόχους για την παροχή στέγασης και τη βελτίωση της προσιτότητας».
