
Του Γιώργου Κουκούνη
Το λεκτικό απόφασης ή διατάγματος δικαστηρίου είναι σημαντικό και προσδιοριστικό των δικαιωμάτων των διαδίκων και όπου πρόσωπο πέτυχε την έκδοση του υπό όρους αλλά δεν τήρησε ή συμμορφώθηκε με αυτούς, θεωρείται ότι απέσυρε ή εγκατέλειψε την απόφαση ή το διάταγμα καθ’ όλο το μέρος που αυτό είναι υπέρ του.
Το άλλο ενδιαφερόμενο πρόσωπο στη διαδικασία μπορεί κατόπιν της διάρρηξης ή μη τήρησης των όρων να διεξάγει τη διαδικασία που η απόφαση ή το διάταγμα προνοεί ωσάν να μην υπήρχε η απόφαση ή το διάταγμα που εγκαταλείφθηκε.
Παράδειγμα τέτοιας απόφασης είναι αυτή που προνοεί την καταβολή ποσού αποζημίωσης το οποίο θα πληρωθεί ταυτόχρονα με την παράδοση της κατοχής ακινήτου και νοουμένου ότι αυτή θα λάβει χώρα σε συγκεκριμένη ημερομηνία. Εάν δεν υπάρξει παράδοση της κατοχής κατά την καθοριζόμενη ημερομηνία τότε λόγω μη συμμόρφωσης το δικαίωμα αποζημίωσης θεωρείται ότι εγκαταλείφθηκε.
Απόφαση Εφετείου
Το ενδιαφέρον αυτό θέμα εξετάστηκε από το Εφετείο στην ΠΕ 101/2018 ημερ.23.04.2024 και αφορούσε εκ συμφώνου απόφαση του Δικαστηρίου Ελέγχου Ενοικιάσεων Λευκωσίας που προέβλεπε την από μέρους του ενοικιαστή εκκένωση και παράδοση στον ιδιοκτήτη κενής και ελεύθερης της κατοχής ακινήτου με αναστολή εκτέλεσης μέχρι 31.07.2017. Η απόφαση προέβλεπε όπως ο ιδιοκτήτης καταβάλει στον ενοικιαστή το ποσό των €18.000, το οποίο αντιπροσώπευε αποζημιώσεις. Το ποσό σύμφωνα με την απόφαση θα πληρωθεί ταυτόχρονα με την παράδοσης της κατοχής και, νοουμένου ότι αυτή θα λάβει χώρα την ή μέχρι την 31.7.2017.
Το ακίνητο δεν παραδόθηκε μέχρι την 31.7.2017 και παραδόθηκε μερικές ημέρες αργότερα στις 7.8.2017, με παράδοση των κλειδιών στον δικηγόρο του ιδιοκτήτη. Διαφωνία προέκυψε μεταξύ των μερών κατά πόσο ο ενοικιαστής ήταν ή όχι νομικά υπόχρεος να παραδώσει το ακίνητο μέχρι την 31.07.2017, αλλά και για τους επί μέρους πραγματικούς λόγους που δεν το έπραξε. Ο ιδιοκτήτης σύμφωνα με την απόφαση θεώρησε ότι η παράδοση ήταν εκπρόθεσμη και ως εκ τούτου δεν υφίστατο εξ αποφάσεως υποχρέωση καταβολής στον ενοικιαστή του ποσού των €18.000. Ο ενοικιαστής θεώρησε το αντίθετο και ενόψει της μη καταβολής του ποσού προχώρησε στην έκδοση εντάλματος κατάσχεσης και εκποίησης της κινητής περιουσίας του ιδιοκτήτη.
Ο ιδιοκτήτης αντέδρασε με αίτηση ζητώντας διάταγμα ακύρωσης του εντάλματος κατάσχεσης κινητών και αναγνωριστικού διατάγματος ότι ο ενοικιαστής δεν δικαιούτο στη διεκδίκηση του ποσού των €18.000 λόγω μη συμμόρφωσης του με τον όρο της απόφασης για παράδοση του ακινήτου μέχρι την 31.07.2017. Η αίτηση του ιδιοκτήτη κατόπιν ακρόασης απορρίφθηκε από το πρωτόδικο δικαστήριο και ο ιδιοκτήτης εφεσίβαλε την απόφαση.
Αιτιολογία και κατάληξη Εφετείου
Το Εφετείο έκρινε ότι η ερμηνεία της πρωτόδικης απόφασης δεν χωρούσε καμία αμφιβολία. Η υποχρέωση καταβολής του ποσού των €18.000 ήταν συνυφασμένη και απολύτως συναρτώμενη με την παράδοση του ακινήτου μέχρι την 31.07.2017 και όχι οποιαδήποτε άλλη μεταγενέστερη ημερομηνία. Η εμπρόθεσμη παράδοση ήταν απαρέγκλιτη προϋπόθεση για γένεση της υποχρέωσης καταβολής της αποζημίωσης. Χωρίς την πρώτη δεν υπήρχε η δεύτερη. Έκρινε βάσιμους τους λόγους έφεσης του ιδιοκτήτη και παρέπεμψε προς τούτο στην Διαταγή 40 θεσμοί 2 και 3, που ίσχυαν τότε.
Σε σχέση με την αναφορά του πρωτόδικου δικαστηρίου στη Διαταγή 42 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, εκτέλεση δια πώλησης ακινήτου περιουσίας, που υπέδειξε ότι οπισθογραφημένα διατάγματα θα πρέπει να επιδίδονται προσωπικά στο άτομο που διατάσσεται να συμμορφωθεί με το διάταγμα και ότι διατάγματα που δεν έχουν επιδοθεί έγκαιρα και προσωπικά δεν είναι δεκτικά εκτέλεσης, το Εφετείο έκρινε ότι αυτή δεν ήταν η περίπτωση.
Βάσει της εκ συμφώνου απόφασης, η υποχρέωση παράδοσης μέχρι την ταχθείσα ημερομηνία, κατά συναινετική και ρητά εκφρασθείσα επιλογή των διαδίκων ήταν επιτακτική και απόλυτη. Δεν χωρούσε ούτε εξήγηση ούτε δικαιολογία για την καθυστερημένη παράδοση. Το Εφετείο έκρινε ότι η έφεση του ιδιοκτήτη επιτυγχάνει και παραμέρισε την πρωτόδικη απόφαση που απέρριψε την αίτηση του.
Έχοντας ενώπιον του όλα τα στοιχεία παρέσχε την αιτούμενη θεραπεία εκδίδοντας: (α) διάταγμα ακύρωσης του εντάλματος κατάσχεσης και εκποίησης της κινητής περιουσίας του ιδιοκτήτη και (β) διάταγμα διακήρυξης ότι, επειδή ο ενοικιαστής απέτυχε να εκπληρώσει τον ρητό όρο της εκ συμφώνου απόφασης για την παράδοση του επίδικου ακινήτου στον ιδιοκτήτη μέχρι την 31.7.2017, αυτός εγκατέλειψε την τοιαύτη απόφαση σε ό,τι αφορά την επιδίκαση σε αυτόν του ποσού των €18.000 και αυτός δεν δικαιούται στην διεκδίκηση ή είσπραξη του ποσού αυτού από τον ιδιοκτήτη.
- Δικηγόρος στη Λάρνακα